Rozkaz Przymierza

Czas czytania: 14 minut

Komentarz do parszy „Caw”
(części „Rozkaz”):
Wajikra/3Moj/Leutikon/Kpł 6,1/8-8,36;
Jr 7,21-8,3; 9,22-23; Hbr 8,1-6.

Rozważanie należy zacząć od samodzielnego
przeczytania lub wysłuchania fragmentów Biblii.

1. Rozkaz dla Potomków Aharona

וידבר יהוה אל משה לאמר”
צו את אהרן
ואת בניו לאמר
זאת תורת העלה
הוא העלה על מוקדה על המזבח
כל הלילה עד הבקר
„ואש המזבח תוקד בו
„I_(było)_słowo יהוה do Moszego do_powiedzenia:
(To)_rozkaz (dla)_tego Aharona
i_tych potomków_jego do_powiedzenia:
to Torot (Prawa) tego_wstępującego_[oddania]:
ona, ta_wstępująca na ognisku na ołtarzu
całą tę_noc aż_do tego_rana
i_ogień ołtarza (będzie)_płonął na_nim.”

(Wajikra/3Moj/Leutikon/Kpł 6,1/8-2/9)

Fragment na ten tydzień i Szabat rozpoczyna się
od słów Boga o rozkazie dla Aharona i jego potomków:
przedstawienia Praw Oddań (Ofiar) dla kohenów (kapłanów).
W parszy Wajikra omówiono to samo dla potomków Iszraela,
zatem najpierw cały lud dowiedział się co ma przynosić
i jakiego postępowania z tym oczekiwać w Świątyni Boga
(więcej w komentarzu „Boże Wezwanie do Świętości„);
teraz zaś kohenom wyjaśniane jest jak mają się ubierać,
co składać na ołtarzu, co spożywać i co zabierać sobie:
te same oddania (ofiary) omówione z innej perspektywy.

Najistotniejszą dla zwykłego człowieka częścią
powinno być Wajikra/3MojLeutikon/Kpł 7,11-34.
z warunkami Zebach HaSzlamim, Przybliżeń Społecznych,
czyli zabijanych na uczty, aby radować się w zgromadzeniu.
Ponieważ są to dary indywidualne od nas i dobre na wieczność,
które będą składane gdy nie będziemy już wcale grzeszyć,
warto wiedzieć jak będziemy mieli się radować przed Bogiem
i być gotowym do czynienia tego właśnie w taki sposób:
– nie uczynić tego w stanie rytualnej nieczystości,
– nie złożyć na to przybliżenie nieczystego mięsa,
– mieć świadomość jakie części trzeba oddzielić na ołtarz
i czego nie można spożywać nawet z czystych zwierząt,
– jakie rodzaje i ilości pokarmów trzeba do tego dodać,
– w jakim czasie można spożywać mięso z oddania
w zależności od intencji z jaką było ono składane,
– jaka część jest należna składającemu to kohenowi.

Czynienie tego właściwie kiedyś znów będzie
treścią Przymierza z Bogiem…

2. Zakaz Spożywania Tłuszczu i Krwi

וידבר יהוה אל משה לאמר”
דבר אל בני ישראל לאמר
כל חלב שור וכשב ועז לא תאכלו
וחלב נבלה וחלב טרפה
יעשה לכל מלאכה ואכל לא תאכלהו

כי כל אכל חלב מן הבהמה
אשר יקריב ממנה אשה ליהוה
ונכרתה הנפש האכלת מעמיה
וכל דם לא תאכלו בכל מושבתיכם
לעוף ולבהמה
כל נפש אשר תאכל כל דם
” ונכרתה הנפש ההוא מעמיה
„I_(było)_słowo יהוה do Moszego do_powiedzenia:
Słowo do potomków Iszraela do_powiedzenia:
Żadnego tłuszczu woła ani_owcy ani_kozy nie zjesz.
I_tłuszcz padłego i_tłuszcz rozszarpanego
będzie_używany do_dowolnego użytku, ale jeść nie zjecie_go.

Gdy ktokolwiek jedzący tłuszcz z [gatunku] bydła,
które składa_(się) z_niego z_ognia dla_יהוה,
i_wycięta ta_dusza ta_jedząca z_ludu_swego.
I_żadnej krwi nie jedzcie we_wszystkich siedzibach_waszych
od_ptactwa i_od_bydła.
Każda dusza, która spożyje jakąś krew
będzie wycięta ta_dusza owa z_ludu_swego!”

(Wajikra/3Moj/Leutikon/Kpł 7,22-27)

Tkanka tłuszczowa (płaty tłuszczu, które można oddzielić)
ze zwierząt czystych, składanych na oddania (ofiary) Boga
są zakazane do spożycia ta samo jak zwierzęta nieczyste
nawet jeśli te zwierzęta nie zostały złożone na ołtarzu,
nawet jeśli same padły lub zostały zabite w naturze
bez udziału człowieka, a przez inne, dzikie zwierzęta!

Tłuszcz zwierząt nieprzyniesionych do Świątyni Boga można
używać do celów niespożywczych, np. jako smarowidło do narzędzi,
ale nawet wtedy spożywanie go jest grzechem śmiertelnym
tak samo jak spożywanie jakiejkolwiek krwi.

Zwierzęta nieczyste gatunkowo są całkiem zakazane,
nie można jeść z nich nic: ani mięsa, ani tłuszczu, ani krwi;
ale ze zwierząt czystych gatunkowo i dozwolonych na ołtarz
także nie można spożywać [płatów] tłuszczu ani krwi;
lecz tylko mięso i inne dozwolone części.

3. Czego Bóg Nie Nakazał?

כה אמר יהוה צבאות אלהי ישראל”
עלותיכם ספו
על זבחיכם ואכלו בשר
כי לא דברתי את אבותיכם
ולא צויתים ביום הוציא הוציאי אותם
מארץ מצרים על דברי עולה וזבח
כי אם את הדבר הזה צויתי אותם לאמר
שמעו בקולי הייתי לכם לאלהים
ואתם תהיו לי לעם
והלכתם בכל הדרך אשר אצוה אתכם
„למען ייטב לכם
„Ta mówi יהוה Zastępów, Bóg Iszraela:
Wstępujące_[oddania]_wasze dodajecie
do przybliżeń waszych i_spożywacie mięso,
choć nie mówiłem (do)_tych ojców_waszych
i_nie nakazywałem w_dniu wyprowadzając wyprowadzenia ich
z_Ziemi Micraim o sprawach [oddań]_wstępujących i przybliżeń;
bo jeśli to słowo, to nakazałem im aby_mówić:
Słuchajcie w_głos_mój i_będę dla_was za_Boga
i_wy będziecie dla_Mnie za_lud
i_chodźcie w_każdej tej_drodze, którą nakazałem wam,
przez_którą dobrze_(będzie) dla_was.”

(Jr 7,21-23)

Pomimo tego, że z Tory przeczytany jest kolejny fragment,
w którym Bóg objawia Prawa Oddań (Ofiar) ze zwierząt;
Zwój Jirmijahu (Jeremiasza) sam dosłownie mówi,
że Bóg o takich do Iszraela nie mówił w dniu ch wyzwolenia…
Gdyby podejść do tego tak, jak niektórzy do listów Szaula (Pawła),
które z powodu trudności i pozornych niegodności z Tanakhem
chcą usuwać z kanonu Pisma Święta i całkiem odrzucać,
to trzeba by tak samo postąpić i z tym tekstem i całą księgą,
która także zawiera kontrowersję i trudność…

Takie podejście oczywiście byłoby błędne i absurdalne,
prowadzące do podważenia tekstów, które z tego cytują
i tym samym rujnowałoby autorytet znacznej części Biblii;
a zamiast wyciągać pochopne wnioski ze zbyt prostego czytania
należy rozważyć szczegóły i kontekst, żeby zrozumieć o co chodzi…

Można zwrócić uwag na takt, że tekst podaje,
że Bóg nie mówił o tym „w dniu wyprowadzenia
i istotnie dokładnie wtedy tych Praw nie ustanowił;
bo Bóg nakaz oddania Pesach dał Iszraelowi wcześniej
i gdyby go nie spełnili, nie byłoby wyjścia ani Przymierza,
a inne Przepisy objawiano im stopniowo późnej po drodze,
a także na Górze Synaj i z Namiotu Zgromadzenia…

Z drugiej strony jednak Hbr 8,9 cytując z Jr 31,32 mówi,
że Przymierze Boga z Iszraelem zostało zawarte
„w dniu chwycenia ich za rękę by wyprowadzić z Micraim”;
zatem w biblijnym języku słowa „יום” („jom”) i „ἡμέρα” („(h)emera”)
nie musi oznaczać tylko jasnego „dnia” czy też całej „doby”,
ale też „rok” (Szemot/2Moj/Exodos/Wj 13,10), lub „wiek”/”erę”,
ogólnie czasy wyznaczone przez podane okoliczności,
których długości trwania mogą być bardzo różne i zmienne.

W tej sytuacji słowa proroka Jirmijahu byłby przywołaniem
całej historii opisanej w Torze, a trudność trzeba wyjaśnić inaczej,
uwzględniając kontekst wypowiedzi, w którym padają te słowa:

האינך ראה מה המה עשים”
בערי יהודה ובחצות ירושלם
הבנים מלקטים עצים והאבות מבערים את האש
והנשים לשות בצק  לעשות כונים
למלכת השמים
והסך נסכים
לאלהים אחרים
„למען הכעסני
„Czy_nie_ty widzisz co oni czynią
w miastach Jahuda(ha) i_na_ulicach Jeruszalaim?
Ci_synowie zbierają drzewo i_ci_ojcowie rozpalają ten ogień
i_te_kobiety ugniatają ciasto dla_zrobienia placków
dla_królowej tych_niebios
i_dla_wylewania płynów
dla_bożków obcych,
przez_co wywołują_gniew_Mój.”

(Jr 7,17-18)

כי עשו בני יהודה”
הרע בעיני נאם יהוה
שמו שקוציהם בבית
אשר נקרא שמי עליו
לטמאו
ובנו במות התפת
אשר בגיא בן הנם
לשרף את בניהם ואת בנתיהם
באש אשר לא צויתי
ולא עלתה על לבי
„Ponieważ czynili synowie Jahuda(ha)
to_zło w_oczach_Mych, wyrocznia יהוה,
postawili bożki_ich w_Domu [Świątyni],
gdzie wzywano Imię_Moje nad_nim,
dla_zbezczeszczenia_go,
i_pobudowali miejsca_wysokie tym_Tofet,
które w_Dolinie Ben Hinom,
dla_palenia tych synów_ich i_tych córek_ich
w_ogniu, czego nie nakazałem
i_nie przyszło_(to) do serca_Mego
.”

(Jr 7,30-31)

Choć Bóg ustanowił dla Swego Ludu oddania ze zwierząt
i ustanowił szczegółowe Prawa dla wielu ich różnych rodzajów,
to nie mówił, żeby składać oddania bożkom jak „królowa niebios”
ani nie żądał składania ludzi na ołtarzach, ale nawet tego zakazał;
prorok Jirmijahu objawia więc skarcenie odstępczych praktyk
i jego wypowiedź dotyczy tylko tego, co właśnie komentuje,
więc nie można jej uogólniać na całkiem inne sprawy!

4. Zło, za które Nie Można Się Modlić

ואתה אל תתפלל בעד העם הזה”
ואל תשא בעדם רנה ותפלה
ואל תפגע בי
„כי אינני שמע אתך
„A_ty nie_wstawiaj_(się) za tym_ludem oto,
i_nie zanoś za_nimi błagania i_modlitwy
i_nie wstawiaj_(się) u_Mnie [za nimi],

bo Ja_nie wysłucham cię. [w tej sprawie]”
(Jr 7,16)

„ἐάν τις ἴδῃ τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ
ἁμαρτάνοντα ἁμαρτίαν μὴ πρὸς θάνατον,
αἰτήσει, καὶ δώσει αὐτῷ ζωήν,
τοῖς ἁμαρτάνουσιν μὴ πρὸς θάνατον.
ἔστιν ἁμαρτία πρὸς θάνατον·
οὐ περὶ ἐκείνης λέγω ἵνα ἐρωτήσῃ.
πᾶσα ἀδικία ἁμαρτία ἐστίν,
καὶ ἔστιν ἁμαρτία οὐ πρὸς θάνατον.”
„Jeśli ktoś zobaczyłby tego brata jego
grzeszącego grzechem nie ku śmierci,
poprosi i będzie_dane mu życie,
tym grzeszącym nie ku śmierci.
[Ale] jest grzech ku śmierci
[i] nie o takim mówię aby prosiłby.
Wszelkie bezprawie grzechem jest
ale jest grzech nie ku śmierci.”

(1J 5,16-17)

Wiele może uczynić modlitwa sprawiedliwego,
więc warto, dobrze i skutecznie jest modlić się
za potrzeby swoje oraz braci, sióstr i szukających Boga;
ale są jednak też grzechy na śmierć, niewybaczalne,
których popełnienie przekracza granice miłosierdzia
i po ich popełnieniu za sprawców nie należy się modlić,
bo sprawiedliwy wyrok Boga został już na nich wydany,
a z postanowień Boga nie należy podważać
i czyniąc to narażalibyśmy siebie.

5. Jaką Służbę Pełnią Koheni?

„πᾶς γὰρ ἀρχιερεὺς
εἰς τὸ προσφέρειν δῶρά
τε καὶ θυσίας καθίσταται·
ὅθεν ἀναγκαῖον ἔχειν τι καὶ τοῦτον ὃ προσενέγκῃ.
εἰ μὲν οὖν ἦν ἐπὶ γῆς,
οὐδ᾽ ἂν ἦν ἱερεύς, ὄντων
τῶν προσφερόντων κατὰ νόμον τὰ δῶρα· (των
ιερεων)
οἵτινες ὑποδείγματι καὶ σκιᾷ λατρεύουσιν τῶν ἐπουρανίων,
καθὼς κεχρημάτισται Μωϋσῆς
μέλλων ἐπιτελεῖν τὴν σκηνήν· ὅρα γάρ φησίν
ποιήσεις πάντα κατὰ τὸν τύπον τὸν
δειχθέντα σοι ἐν τῷ ὄρει·
νυνὶ δὲ διαφορωτέρας τέτυχεν λειτουργίας,
ὅσῳ καὶ κρείττονός ἐστιν διαθήκης μεσίτης,
ἥτις ἐπὶ κρείττοσιν ἐπαγγελίαις νενομοθέτηται.”
„Każdy bowiem kohen_hagadol
ku temu przynoszeniu darów
zarówno i oddawaniu jest_ustanowiony,
dlatego konieczne (by)_mieć coś i ten, co przyniósłby,
gdyby wprawdzie bowiem [kohenem] był na Ziemi
ani (kiedy)kolwiek byłby kohen (z)_będących (tymi kohenami),
ten przynoszący według tego Prawa te dary_(na_oddania)
,
którzy przykładowi i cieniowi służą tych niebiańskich
tak_jak otrzymał_wyrocznię Mosze(h)
zamierzając wykonać ten namiot: 'patrz bowiem mówi,
abyś_uczynił wszystkie według tego wzoru oto,
(który)_pokazany_(został) ci na tej górze.'
Teraz zaś różniejszego dostępuje publicznego_dzieła
o_ile i lepszego jest Przymierza pośrednikiem,
które na lepszych obietnicach ma_ustanowione_Prawo.”

(Hbr 8,3-6)

List do Hebrajczyków spisany po śmierci i zmartwychwstaniu Mesjasza
mówi o tym, że nadal koheni składający dary według Prawa w Świątyni
i apostołowie nadal uczestniczyli w tym kulcie (Dz 21,17-26) do jej zburzenia,
czego nie obala, nie podważa ani nie odrzuca, co obalałoby jego argument;
ale dowodzi, że z powodu istnienia tego na Ziemi we właściwym temu sensie
Jeszua (Jezus) Mesjasz musi sprawować inną, lepszą, zwierzchnią służbę

Koheni są nauczeni procedur i obrzędów oraz wyświęceni do służby,
która jest obrazem i symbolem pouczającym i wskazującym dzieło Mesjasza:
najpierw zapowiadała, a potem przypominała i jeszcze będzie przypominać
o tym, co dokonało się w jego poświęceniu, śmierci i zmartwychwstaniu.
Służba w niższym, widzialnym i doczesnym porządku przyciąga uwagę ludzi,
żeby mogli przyjść, poznać i duchowo mieć udział w darze Jeszui (Jezusa),
za pośrednictwem cienia dostrzec to, w czym teraz uczestniczyć się nie da,
a co on spełnił sprawując inny, wyższy porządek kapłaństwa Melekh Cadika,
który niższego porządku Aharona nie zastępuje, ale się z nim łączy i współdziała.

W Wajikra/3Moj/Leutikon/Kpł 8,14-29 w historii wyświęcania kohenów jest napisane,
że oddania (ofiary) ze zwierząt zabijał i na ołtarz składał Mosze(h) (Mojżesz),
który nie jest Aharonem ani żadnym z jego potomków, synem ani wnukiem, ale bratem,
a zatem nie jest kohenem z tego porządku, ale raczej kimś zwierzchnim wobec nich,
kogo wybrano nie ze względu na pochodzenie z rodu, ale charakter i postawę.
Mosze(h) (Mojżesz) jako ówczesny kohen według porządku Melekh Cadika
ustanowił podległy mu porządek kapłaństwa i powołał jego wykonawców
tak jak nakazał mu to Bóg do wiernego wykonania i on to spełnił.

6. Jakie Lepsze Przymierze?

„νυνὶ δὲ διαφορωτέρας τέτυχεν λειτουργίας,
ὅσῳ καὶ κρείττονός ἐστιν διαθήκης μεσίτης,
ἥτις ἐπὶ κρείττοσιν ἐπαγγελίαις νενομοθέτηται.

Εἰ γὰρ ἡ πρώτη ἐκείνη ἦν ἄμεμπτος,
οὐκ ἂν δευτέρας ἐζητεῖτο τόπος·
μεμφόμενος γὰρ αὐτοὺς λέγει,
ἰδοὺ ἡμέραι ἔρχονται, λέγει κύριος, καὶ συντελέσω
ἐπὶ τὸν οἶκον Ἰσραὴλ καὶ ἐπὶ τὸν οἶκον Ἰούδα
διαθήκην καινήν, οὐ κατὰ τὴν διαθήκην
ἣν ἐποίησα τοῖς πατράσιν αὐτῶν
ἐν ἡμέρᾳ ἐπιλαβομένου μου τῆς χειρὸς αὐτῶν
ἐξαγαγεῖν αὐτοὺς ἐκ γῆς Αἰγύπτου,

ὅτι αὐτοὶ οὐκ ἐνέμειναν ἐν τῇ διαθήκῃ μου,
κἀγὼ ἠμέλησα αὐτῶν, λέγει κύριος.
ὅτι αὕτη ἡ διαθήκη ἣν διαθήσομαι
τῷ οἴκῳ Ἰσραὴλ μετὰ τὰς ἡμέρας ἐκείνας, λέγει κύριος,
διδοὺς νόμους μου εἰς τὴν διάνοιαν αὐτῶν,
καὶ ἐπὶ καρδίαν αὐτῶν ἐπιγράψω αὐτούς,
καὶ ἔσομαι αὐτοῖς εἰς θεὸν καὶ αὐτοὶ ἔσονταί μοι εἰς λαόν.

„Teraz zaś różniejszego dostępuje publicznego_dzieła
o_ile i lepszego jego Przymierza pośrednikiem,
które na lepszych obietnicach ma_ustanowione_Prawo.
Jeśli bowiem to pierwsze to było nienaganne,
nie (kiedy)kolwiek (na)_drugie szukano_by miejsca
zarzucając bowiem im mówi
:
oto dni przychodzą mówi יהוה i spełnię
na ten dom Iszraela i na ten do Jahuda(ha)
Przymierze Odnowione nie według tego Przymierza,
które uczyłem tym ojcom ich

w dniu chwyciwszy mi tą rękę ich
(by)_wyprowadzić ich z Ziemi Micraim,

gdyż oni nie wytrwali w tym Przymierzu Moim
i_ja zaniedbałem ich, mówi יהוה.
Bo to oto Przymierze, które sprzymierzę
temu domowi Iszraela po tych dniach oto mówi יהוה
dając Prawa Moje do tych myśli ich
i na sercach ich napiszę je

i będą im za Boga i oni będą Mi za lud.

(Hbr 8,6-10)

Na czym więc polega owa wada pierwszego
i lepszość Przymierza zawartego we krwi Mesjasza?

Czy niby na tym, że teraz można grzeszyć bezkarnie
i nie potrzeba już nawet oddań (ofiar) przebłagalnych?
To byłoby szkodliwe i znacznie gorsze „przymierze”,
które utrwalałoby krzywdy, grzech i śmierć na świecie,
bo ludzie mieliby przekonanie i przyzwyczajenie,
że jeśli się chce lub potrzeba, to można czynić zło
i Bogu jest to całkiem obojętne, po prostu wybacza…
NA PEWNO NIE MOŻNA TEGO TAK „ROZUMIEĆ”!

Wadą pierwszego Przymierza było to,
że było ono zapisane na zewnątrz człowieka,
na tablicach kamiennych i zwojach lub księgach,
z których mógł poznać jego treść i przyjąć lub nie,
uznać treść i spełniać lub odrzucić i naruszać,
co NIE GWARANTOWAŁO POSŁUSZEŃSTWA,
SPRAWIEDLIWOŚCI ANI DOBRA LUDZI
je znających,
ale tylko dawało świadomość możliwości dobra i zła.
Na czym więc musi polegać udoskonalenie?
Dokładnie na tym, co jest obiecane w Jr 31,31-40,
przytoczone w Hbr 8,8-10 i wielu innych miejscach:
że BÓG WPISZE PRAWO W NASZE UMYSŁY I SERCA
by ono stało się naszą tożsamością, określało jacy jesteśmy,
żebyśmy spełniali je naturalnie, chętnie i w pełni
wykonując wszystko, co potrzebne dla dobra:

ונתתי לכם לב חדש”
ורוח חדשה אתן בקרבכם
והסרתי את לב האבן מבשרכם
ונתתי לכם לב בשר
ואת רוחי אתן בקרבכם
ועשיתי את אשר בחקי תלכו
ומשפטי תשמרו ועשיתם
ו
ישבתם בארץ אשר נתתי לאבתיכם
והייתם לי לעם ואנכי אהיה לכם לאלהים
„I_dam dla_was serce odnowione
i_ducha odnowionego dam we_wnętrza_wasze
i_usunę to serce kamienne z_ciała_waszego
i_dam dla_was serce mięsiste.
I_tego ducha_Mojego dam we_wnętrze_wasze
i_uczynię to, że (w)_Ustawach_Moich postępować_(będziecie)
i_Praw_Moich przestrzegać i_spełniać_[je].

i_zamieszkacie w_ziemi, którą dałem dla_ojców_waszych
i_będziecie dla_Mnie za_lud _ja będę dla_was za_Boga.

(Ez 36,26-28)

Choć obietnica dana poprzez proroka Jirmijahu
i cytowana 2 razy w Liście do Hebrajczyków
symbolicznie mówi dokładnie o tym samym;
to jednak ludzie mogą jej nie zrozumieć
różnie interpretując frazę „Prawo w sercu”;
objawienie u proroka Jechezkela (Ezechiela)
mówi wprost na czym to ma w praktyce polegać:
że będziemy chętnie przestrzegać Przykazań Boga,
bo na tym polega prawdziwa miłość (Rz 13,9; 1J 5,3)
i to jest doskonałość owego lepszego Przymierza,
jakie zostało zawarte przez Mesjasza Jeszuę (Jezusa).

Chwała Bogu

Ostatnia modyfikacja: 2020-04-14.

%d bloggers like this:
Click to listen highlighted text!