Jedna Tora(h) Dla Wszystkich
Komentarz do parszy „WaJelekh” (części „I_Poszedł„):
Debarim/5Moj/Deuteronomion/Pwt 31,1-31,30; Iz 55,6-56,8; Jl 2,15-27; Rz 7,7-13.
Wspólne czytanie całej Tory aby Tora(h) była jedna dla całej społeczności.
Rozważanie należy zacząć od samodzielnego
przeczytania lub wysłuchania fragmentów Biblii.
1. Wcześniej Omawiane Zagadnienia
Tematy tego czytania inne niż omówione w tym tekście,
były komentowane w poprzednich cyklach czytania Tory:
– Przymierze ze wszystkimi: Iszrael i przybysze, także nieobecni;
– zakaz zatwardziałości, którą mamy i trzeba w sobie pokonać;
– nakaz wykonywania wyroków w sprawach jawnych;
– spełnienie wszystkich, dobrych i złych zapowiedzi;
– Tora(h) blisko nas, łatwa do poznania i spełniania;
– nakaz odczytania Tory podczas Sukot w Szemitę;
– ustanowienie Jahuszui jako następcy Moszego;
– właściwe rozsądzanie i wybór prawd wierności Bogu;
– słowa Tory jako nakazy lub błogosławieństwa;
– następcy Moszego wzorami pobożności;
– społeczne nauczanie aby zgodnie spełniać Torę.
– Ustanowienia (Przykazania) jakie Bóg dał w parszach Nicabim i WaJelekh.
Są one rozważane we wcześniejszych artykułach:
– Wszyscy Stoją przed Bogiem;
– Dwa Sposoby Rozumienia Tory;
– Nasz Wzór Odwagi i Mocy;
– Cel Zgromadzania Ludu Boga;
– Ustanowienia Boga w Parszach Nicabim i WaJelekh.
Poprzednie komentarze rozważają już praktyczne i duchowe treści parszy,
więc warto kliknąć i otworzyć artykuły wskazane w odnośnikach powyżej.
2. Jedna Tora(h) Dla Wszystkich
Debarim/5Moj/Deuteronomion/Pwt 31,10-13:
ויצו משׁה אותם לאמר„
מקּץ שׁבע שׁנים בּמעד שׁנת השּׁמטּה
בּחג הסּכּות בּבוא כל ישׂראל
לראות את פּני יהוה אלהיך
בּמּקום אשׁר יבחר תּקרא את התּורה הזּאת
נגד כּל ישׂראל בּאזניהם
הקהל את העם האנשׁים והנּשׁים והטּף
וגרך אשׁר בּשׁעריך
למען ישׁמעוּ וּלמען ילמדוּ ויראוּ את יהוה אלהיכם
ושׁמרוּ לעשׂות את כּל דּברי התּורה הזּאת
וּבניהם אשׁר לא ידעוּ ישׁמעוּ ולמדוּ
ליראה את יהוה אלהיכם כּל היּמים
אשׁר אתּם חיּים על האדמה אשׁר אתּם עברים
„את היּרדּן שׁמּה לרשׁתּהּ
’Z_końcem siedmiu lat w_czasie_wyznaczonym (w)_roku tego_darowania
w_Święto tych_Szałasów, w_wejście całego_Iszraela
aby_pokazać_(się) temu obliczu יהוה, Boga_twego
na_miejscu, które wybierze, odczytasz oto tę_Torę oto
przed całym Iszraelem w_uszy_ich.
Zgromadź oto ten_lud, tych_mężczyzn i_te_kobiety i_te_dzieci
i_przybyszów_twoich, którzy w_bramach_twoich
aby ułyszeli i_aby nauczyli_(się) i_bali_(się) tego יהוה, Boga_waszego
i_strzegli aby_czynić te wszystkie słowa tej_Tory, tej_oto.
I_synowie_ich, którzy nie znają, wysłuchają i_nauczą_(się)
bać_(się) tego יהוה, Boga_waszego, (przez)_wszystkie te_dni,
(przez)_które wy żyjecie na tej_ziemi, (do)_której wy przeprawiacie_(się)
(przez)_ten Jarden tam aby_posiąść_ją.’”
Debarim/5Moj/Deuteronomion/Pwt 31,19.21:
ועתּה כּתבוּ לכם את השּׁירה הזּאת„
ולמּדהּ את בּני ישׂראל
שׂימהּ בּפיהם למען תּהיה לּי השּׁירה הזּאת
לעד בּבני ישׂראל
(…)
והיה כּי תמצאן אתו רעות רבּות וצרות
וענתה השּׁירה הזּאת לפניו
לעד כּי לא תשּׁכח מפּי זרעו
כּי ידעתּי את יצרו אשׁר הוּא עשׂה היּום
„בּטרם אביאנּוּ אל הארץ אשׁר נשׁבּעתּי
i_naucz_jej tych synów Iszraela,
włóż_ją w_usta_ich aby była dla_Mnie ta_pieśń, ta_oto,
na_świadka przeciw_synom Iszraela.
(…)
I_będzie gdy dosięgną go złe_(sprawy) liczne i_uciski,
że_odezwie_(się) ta_pieśń, ta_oto, przed_obliczem_jego
jako_świadek, bo nie zapomniana_(będzie) z_ust potomstwa_jego,
bo znałem ten zamysł_jego, (według)_którego on postępuje tego_dnia
wcześniej_niż wprowadziłem_go do tej_ziemi, którą przysiągłem.”
Parsza(h) „Wajelekh” zawiera w swojej treści Przykazania Boga,
które mają na celu zagwarantowanie powszechnej znajomości jednej Tory,
która po pierwsze ma być publicznie odczytywana w Święto Szałasów co 7 lat,
a po drugie każdy powinien nie tylko posiadać odpis (części) jej treści,
ale też nauczyć się tego na pamięć i regularnie wypowiadać,
żeby to świadectwo było żywe w świadomości Ludu Boga.
Zgodnie z tym, co zostało wykazane w tekście „Błogosławieństwo w Ograniczeniu„
ten rozpoczynający się biblijny rok trwający w gregoriańskich latach 2025-2026
jest 5. rokiem 6. cyklu szemity w 41. cyklu Jobelu od początku działalności Jeszui
który nastąpił w 26. roku n.e. zgodnie z Dn 9,24-27 wraz z Ezd 7,6-26 i Łk 3,1-3,
gdy według Łk 4,16-21 czytał Iz 61,1-2; którego nie ma w zwykłym porządku haftor,
co może wskazywać, że fragment został wybrany ze szczególnego wtedy powodu
(to jest 72. cykl od wejścia Narodu Iszraela do Ziemi Obiecanej w 1494 roku p.n.e.
po wyjściu z Micraim w 1533 roku p.n.e. – 946 lat przed zburzeniem Świątyni
jak to wynika z Ez 4,4-8; 1Krl 11,42; 6,1: 587 r. p.n.e. – 430 – (40-4) – 480 lat),
zatem czytanie całej Tory w Chag Sukot nie będzie obowiązkowe tym razem,
ale warto mieć to już teraz na uwadze, żeby się do tego dobrze przygotować
i zaplanować udział i przebieg święta tak, żeby był na spełnienie tego czas,
w tym, żeby była możliwość rozważenia i wyjaśnienia trudnych treści,
które mogą różnić i dzielić osoby, które interpretują je odmiennie…
O ile bowiem powszechne posiadanie (wiernego) odpisu Tory
sporządzonego najlepiej z jednego, a co najmniej sprawdzonego źródła,
może dawać pewność jedynie co do pewnego wspólnego fundamentu,
na którym wszyscy powinni budować swoje przekonania i sposób życia,
to indywidualne czytanie i rozważanie pozwala na odmienne wnioski
i powstawanie oraz rozwijanie się różnic w interpretacji Słowa Bożego,
czego nie ujednolicą rozważania na nabożeństwach szabatowych,
które odbywają się w różnych miastach, na różnych zgromadzeniach,
w których uczestniczą różne części społeczności, a nie wszyscy razem,
więc nie wszyscy słuchają tych samych wyjaśnień tych samych czytań;
ale zwykle właśnie tak musi być, bo np. wiele osób mieszka daleko
i to rozproszenie jest konieczne by każdy mógł spełniać swe obowiązki
przebywając w tym miejscu, które Bóg dla niego wyznaczył.
Przeczytanie całej Tory w Święto Szałasów co 7 lat
nie musi wiązać się z tym, że wszystkie Przykazania będą wtedy objaśnione,
bo zwykle czyni się to w częściach przez cały rok i na raz byłoby zbyt wiele,
a sprawy, w których wiadoma i pewna jest powszechna zgoda, można pominąć;
ale czytanie wszystkiego umożliwia wtedy pełen wybór tematów do omówienia,
z pośród których należy skupić się na tych, w których są różnice lub wątpliwości,
a zatem istnieje potrzeba uporządkowania i utrwalenia wspólnego zrozumienia.
Bóg jednocześnie pozwala na to, żeby Torę rozważać oddzielnie i samodzielnie
dochodząc przy tym do własnych wniosków, które mogą różnić się od innych
i pobudzać do tego, żeby coś zrozumieć i spełniać lepiej niż wcześniej;
ale jednocześnie wymaga, żeby o tych wnioskach i wykładniach rozmawiać,
żeby wybierać najlepsze lub z warunkami łączyć je w 1 wspólną halakhę,
która w kolejnych latach będzie przedmiotem dalszych rozważań,
bo ciągle pojawiają się i zwraca się uwagę na kolejne sprawy,
które wymagają rozstrzygnięcia w świetle Tory.
Choć czytanie całej Tory w krótkim czasie może być trudne i wymagające,
to jest to praktyka ważna i owocna dla poprawy i rozwoju społeczności,
bo zapewnia dzielenie się zrozumieniem, które mogło powstawać niezależnie;
a właściwe i pewne spełnianie Prawa jest możliwe tylko gdy się dobrze zna,
zatem objawienia i rozstrzygnięcia wykładni Tory muszą być ogłaszane.
Chwała Bogu!